bip 900
aktualnosci

Instytut Badań Edukacyjnych

Seminarium dla zainteresowanych opisywaniem kwalifikacji

Jak przygotować wniosek o włączenie kwalifikacji rynkowej do ZSK? Jak opisać efekty uczenia się wymagane dla kwalifikacji? Co to jest Polska Rama Kwalifikacji i jak z niej korzystać? Jak odbywa się przypisanie poziomu PRK do kwalifikacji? Na te i inne pytania związane z ZSK odpowiedzą eksperci Instytutu Badań Edukacyjnych podczas bezpłatnych seminariów informacyjnych. Pierwsze – 13 września.

Do udziału w seminariach serdecznie zapraszamy wszystkich zainteresowanych włączeniem do ZSK kwalifikacji rynkowych – przedstawicieli instytucji, które chciałyby nadawać kwalifikacje rozpoznawalne także na europejskim rynku pracy, pracodawców, stowarzyszeń branżowych oraz innych podmiotów.

Więcej tutaj
icon raport

Na zleceniu bez szkoleń

Zatrudnieni na śmieciówkach w Polsce rzadko mają szansę na normalny etat, rzadziej się szkolą, a pracodawcy w mniejszym stopniu wykorzystują ich kompetencje. Eksperci IBE, wykorzystując dane z badania postPIAAC, oszacowali skalę wykorzystywania umów na czas określony oraz umów cywilno-prawnych w Polsce. Więcej w raporcie.
Więcej w raporcie

Seminarium dla interesariuszy ZSK

21 lipca odbyło się seminarium ekspertów IBE dla  pracowników administracji centralnej, przedstawicieli organizacji pracowników, pracodawców (w tym branżowych), oraz instytucji z obszaru edukacji pozaformalnej. Więcej...

Ekonomia edukacji – temat numeru najnowszej „Edukacji”

W wakacyjnym wydaniu analizujemy ekonomiczne aspekty edukacji. Czytelnicy zainteresowani korzyściami i kosztami przyjmowania uczniów szkół zawodowych na praktyki lub podziałem subwencji oświatowej z pewnością znajdą coś dla siebie. W numerze omawiamy także korzystanie z technologii informacyjno-komunikacyjnych w szkołach, obalamy mity psychologiczne, dyskutujemy o nierównościach edukacyjnych i – tradycyjnie – przedstawiamy garść analiz statystycznych. Miłej lektury!

Zapraszamy na stronę „Edukacji”: http://www.edukacja.ibe.edu.pl/pl/archiwum/73-2016/nr-2-137-2016
logo ZSK

Portal ZSK ruszył

15 lipca 2016 r. uruchomiony został portal Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji oraz Zintegrowany Rejestr Kwalifikacji. W rejestrze znajdą się z mocy ustawy kwalifikacje z oświaty i szkolnictwa wyższego. Ponadto w rejestrze będą inne kwalifikacje, włączone na podstawie decyzji właściwych ministrów. Oznacza to, że zainteresowane organizacje mogą już występować z wnioskiem o włączenie swoich kwalifikacji do ZSK. Adres portalu www.kwalifikacje.gov.pl. Rejestr prowadzi PARP. Więcej...

Zadania z K3 i K5

10 i 17 maja uczniowie klas III i V brali udział w diagnozach Kompetencje trzecioklasistów oraz Kompetencje piątoklasistów. Szkoły dostaną swoje raporty w czerwcu, a jesienią Instytut przedstawi główne wnioski wynikające z tych badań. Więcej...

Weź udział w akcji społecznej

Fundacja „Zaczyn” i program TVN "UWAGA" rozpoczęli akcję społeczną pt. "Zauważeni". Jej celem jest zwrócenie szczególnej uwagi na polskich seniorów, którzy bardzo często czują się bezwartościowi, niepotrzebni i zapomniani. Inicjatorzy działania chcą budować międzypokoleniowy szacunek i zaufanie. Wspólnie odczarować starość. Instytut Badań Edukacyjnych objął patronat nad akcją. Więcej...

Drugi Kongres: Łódź 23.06.2016!

Instytut Badań Edukacyjnych objął patronatem drugą edycję Kongresu Edukacji Pozaformalnej. Wydarzenie odbędzie się 23 czerwca w Łodzi, udział w nim jest bezpłatny. Impreza adresowana do całej branży szkoleniowej w Polsce: firm szkoleniowych i doradczych, trenerów i coachów, organizatorów lifelong learning. Więcej...

Diagnozy kompetencji uczniów – 10 i 17 maja

Już 10 maja uczniowie klas III i V z ponad 5 tysięcy szkół podstawowych wezmą udział w diagnozach kompetencji z języka polskiego, a tydzień później – z matematyki i – po raz pierwszy – umiejętności przyrodniczych. Więcej

Każde dziecko jest badaczem

Czy podstawa programowa wychowania przedszkolnego i edukacji wczesnoszkolnej sprzyja uczeniu przyrody przez badanie? Jakie są, realizowane w Polsce lub za granicą, dobre praktyki w tym zakresie? Jakie metody i formy pracy z dziećmi wyzwalają w nich postawę badawczą? Eksperci Instytutu Badań Edukacyjnych wydali poradnik dla nauczycieli „Przyrodnicza edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna” i zachęcają szkoły do udziału w diagnozach trzecio- i piątoklasistów. Więcej
wazne tematy

jezyki obcematematyka2

babel matematycznymali uczniowie

przyrodabep

polecamy
  • Podstawy programowe w zakresie przedmiotów przyrodniczychRaport Podstawy programowe przedmiotów przyrodniczych prezentuje porównanie miejsca i znaczenia kształtowania i rozwijania umiejętności posługiwania się metodą naukową w podstawach programowych przedmiotów przyrodniczych Anglii, Czech, Estonii, Finlandii i Francji. Więcej

     

     
  • ICILS 2013 Wyniki ICILS 2013 Uczniowie II klas gimnazjów w czołówce uczniów z najlepszymi wynikami w Międzynarodowym Badaniu Kompetencji Komputerowych i Informacyjnych (ICILS). IBE ogłosił wyniki badania ICILS, które mierzy gotowość uczniów do życia w „cyfrowej rzeczywistości”. Informacja prasowa

     
  • Narzędzia w działaniuRuszył nasz nowy program dla szkół gimnazjalnych. Zapraszamy nauczycieli języka polskiego, matematyki, języka angielskiego, historii, geografii, chemii, fizyki i biologii. Szczegóły na eduentuzjasci.pl/zadania.

     
  • 1-dzien-miesiac-rok-cykl-konferencji-dla-nauczycieliPierwszy dzień, tydzień, miesiąc i rok: wsparcie dla nauczycieli sześciolatków. Instytut Badań Edukacyjnych oraz Kuratoria Oświaty w: Olsztynie, Gdańsku, Bydgoszczy, Poznaniu i Wrocławiu organizują cykl konferencji dla nauczycieli sześciolatków. Więcej.

     

     
  • Raport o Stanie Edukacji 2013 - okładkaInstytut Badań Edukacyjnych opublikował czwarty raport o stanie edukacji: "Raport o stanie edukacji 2013. Liczą się nauczyciele". Opracowanie można pobrać ze strony eduentuzjasci.pl.

     
  • Badanie PIAAC - logoWyniki badania PIAAC ogłoszono 8 października 2013 w Brukseli. Tego samego dnia w Centrum Prasowym Foksal, przedstawiciele IBE zaprezentowali raport krajowy przygotowany przez badaczy z Instytutu. Zapraszamy do zapoznania się z raportem oraz informacją prasową.

     
  • Trafność metody edukacyjnej wartości dodanej - raport onlineZ przyjemnością informujemy, że ukazał się właśnie raport badawczy Trafność metody edukacyjnej wartości dodanej dla gimnazjów. Publikacja przedstawia wyniki badań w podłużnych zrealizowanych w gimnazjach w latach 2010-2012. Zapraszamy na stronę ewd.edu.pl

     
  • Nowoczesne technologie w edukacji włączającej.Nowoczesne technologie w edukacji włączającej.
    Polskie i międzynarodowe wyniki badań i praktyka. 
    Polecamy materiały z konferencji (prezentacje, materiały video), która odbyła się w listopadzie 2013. Zapraszamy na stronę eduentuzjasci.pl

     
  • Interaktywna mapa ośrodków pozaformalnej edukacji przyrodniczejInteraktywna mapa ośrodków pozaformalnej edukacji przyrodniczej zawiera bazę danych placówek oferujących zajęcia m.in. dla grup szkolnych to nowoczesne, stale aktualizowane narzędzie dla nauczycieli przedmiotów przyrodniczych. Zapraszamy na stronę eduentuzjasci.pl

     
  • Biblioteczka Entuzjastów EdukacjiBiblioteczka Entuzjastów Edukacji. Syntetyczne, napisane przystępnym językiem opracowania tematyczne dla wszystkich entuzjastów edukacji - nauczycieli, uczniów, rodziców, działaczy samorządowych. Zapraszamy do "Publikacji" na stronie eduentuzjasci.pl

     
  • Uczymy myślenia. Zadania na lekcje z przedmiotów przyrodniczych. OkładkaPracownia Przedmiotów Przyrodniczych IBE oddała właśnie do rąk nauczycieli książkę Uczymy myślenia. Zadania na lekcje przedmiotów przyrodniczych. Publikacja zawiera przykłady zadań z kluczem odpowiedzi oraz szczegółowym omówieniem rozwiązania. Książkę można pobrać ze strony eduentuzjasci.pl.  
  • Baza Informacji o Badaniach EdukacyjnychBaza Informacji o Badaniach Edukacyjnych. Baza zawierająca opisy badań prowadzonych w obrębie różnych dyscyplin naukowych związanych z edukacją, również badania prowadzone w obrębie dydaktyk przedmiotowych. Zapraszamy na bibe.ibe.edu.pl

     
  • Baza Dobrych Praktyk - Baza Narzędzi Dydaktycznych Baza dobrych praktyk połączona z Bazą Narzędzi Dydaktycznych. Zbiór dobrych praktyk i zadań dla  nauczycieli, którzy dokładają starań, by nauka w szkole była coraz ciekawsza, Zapraszamy na bdp.ibe.edu.pl

     
  •  Szkolne Uwarunkowania Efektów Kształcenia to badanie, które dotyczy  związku między cechami środowiska szkolnego a efektywnością kształcenia w szkołach podstawowych.  Więcej na eduentuzjasci.pl  
  •  Badanie czasu i warunków pracy nauczycieli dało podstawy do pogłębionej analizy relacji łączących czas i warunki pracy z organizacją czasu własnego nauczyciela i organizacją pracy szkoły. Zapraszamy do zapoznania się z raportem oraz informacją prasową.

Fantastyka dla młodzieży – czytelniczy hit wśród uczniów

czytelnictwo konferencja1 male

Uczniowie ostatniej klasy szkoły podstawowej częściej czytają w wolnym czasie niż gimnazjaliści. Ale zainteresowania mają podobne – najczęściej wybierają fantastykę, w której bohaterami są osoby w ich wieku. W podstawówce żadnych książek nie czyta ok. 5 proc. dzieci, w gimnazjum już 14 proc. IBE opublikował wyniki „Badania czytelnictwa dzieci i młodzieży”. Po raz pierwszy w Polsce objęło ono również 12-latków.

Instytut Badań Edukacyjnych zbadał, jak wygląda czytelnicza rzeczywistość 12- i 15-letnich uczniów.
W badaniu wzięło udział w sumie 3 537 uczniów (1 721 z VI klas szkół podstawowych i 1 816 z III klas gimnazjów). Ogólnopolskie badanie czytelnictwa po raz pierwszy objęło 12-latków. Uczniów pytano m.in. o to, czy czytają książki, jakie to pozycje i które z nich chcieliby wpisać na listę lektur szkolnych. Badacze przyjrzeli się czytaniu w środowisku rodzinnym uczniów – czy w wieku przedszkolnym bliscy czytali im książki, jak wyglądają ich domowe księgozbiory i czym dzieci zajmują się w wolnym czasie.

7 proc. domów bez książki
W rodzinach uczniów czytających książki popularne jest głośne czytanie przez opiekunów dzieciom, gdy są one jeszcze w wieku przedszkolnym. Rodzinna tradycja ma duży wpływ na stosunek do książki
i kształtowanie czytelniczych preferencji.

Na późniejsze lekturowe doświadczenia młodzieży znaczący wpływ ma też zasobność domowej biblioteczki i to, ile uczeń ma własnych książek. A księgozbiory w polskich domach są bardzo zróżnicowane. Są rodziny, które mają bardzo mało książek lub nie mają ich wcale. To zwłaszcza mieszkańcy wsi. Z deklaracji uczniów wynika, że ani jednej książki nie ma ok. 7 proc. polskich rodzin.
– Aż 40 proc. gospodarstw domowych 12-latków i 38 proc. gospodarstw domowych 15-latków ma ubogie, liczące do 50 książek zbiory – mówi Zofia Zasacka, autorka raportu IBE. – Z drugiej strony mamy w środowiskach wielkomiejskich i w rodzinach osób z wyższym wykształceniem domowe zbiory liczące kilkaset tomów – zaznacza.

Domowe biblioteczki zawierające więcej niż 200 książek znajdowały się w 29 proc. domów 12-latków oraz 44 proc. domów 15-latków mieszkających w miastach powyżej pół miliona mieszkańców. Na wsiach takie księgozbiory są w zaledwie w 12 proc. domów.

Książka? Po telewizji i internecie
Jak wygląda sposób spędzania wolnego czasu przez młodzież i jak w tym zestawieniu plasuje się  czytanie książek? Uczniowie podstawówek deklarowali, że w czasie wolnym najczęściej oglądają telewizję. Kolejną częstą czynnością jest korzystanie z komputera (w tym internetu) – na tę aktywność częściej wskazują chłopcy (70 proc.) niż dziewczęta (61 proc.). Po książkę sięga prawie co trzecia dziewczynka i zaledwie 16 proc. chłopców.

W wieku gimnazjalnym proporcje te zmieniają się na niekorzyść książek. Gimnazjaliści w wolnym czasie najczęściej korzystają z Internetu, zaraz po tej czynności kolejną pod względem popularności jest słuchanie muzyki, a po książki sięgają rzadziej niż uczniowie podstawówek. Wśród 15-latków w wolnym czasie czyta co piąta dziewczynka i co dziesiąty chłopiec.

dr zofia zasacka czytelnictwo1 male
Dr Zofia Zasacka, Pracownia Języka Polskiego IBE

Nieczytający
Podobną tendencję widać także w powiększającym się odsetku uczniów, którzy w ogóle nie czytają książek. A są to dzieci, które zaprzeczyły, by czytały książkę jakiegokolwiek rodzaju – powieść, tom wierszy, komiks, poradnik, atlas, słownik, encyklopedię – i to niezależnie od tego, czy w wersji papierowej czy elektronicznej.

Wśród szóstoklasistów żadnych z wymienionych rodzajów książek nie czyta 5 proc. Są to głównie chłopcy: 8 proc. spośród nich nic nie czyta, wśród dziewcząt jest to tylko 2 proc. W gimnazjum po książki nie sięga już 14 proc. uczniów. Nadal utrzymuje się tendencja, że nie czytają częściej chłopcy (20 proc. z nich) niż dziewczynki (7 proc.).
Cieszyć może natomiast fakt, że istnieje też grupa uczniów, która czyta niemal codziennie. Tak czyta średnio 20 proc. szóstoklasistów i 15 proc. gimnazjalistów. Co trzeci uczeń III klasy gimnazjum sięga po książkę co najmniej raz w tygodniu.

Liczy się fantastyka
Wśród dwunastolatków najpopularniejszym typem książek czytanym poza szkolnymi obowiązkami jest literatura przeznaczona dla czytelników w tym wieku, a zwłaszcza literatura fantastyczna dla młodzieży, która została odróżniona od „fantastyki dla dorosłych” przede wszystkim przez obecność w fabule nastolatków jako pierwszoplanowych postaci literackich. Tego typu książki wybiera prawie połowa badanych dziewcząt i co trzeci chłopiec. Na ten wynik wpływ ma m.in. wciąż popularna seria książek o Harrym Potterze. Niemal 20 proc. uczniów klasy VI przeczytała przynajmniej jedną książkę autorstwa J.K. Rowling.

Uczniowie klas VI chętnie wybierają też w tej kategorii książek pozycje o tematyce przygodowej. Kolejną grupę stanowi literatura „wampiryczna”. Ten typ powieści, w których obecne są wątki obyczajowo-romansowe, częściej wybierają dziewczęta. Niemal 20 proc. 12-letnich chłopców czytających w czasie wolnym sięga po komiksy, dziewczęta czytają je rzadziej (8 proc.). Rzadziej uczniowie sięgają po klasykę, określoną w badaniu jako „literatura artystyczna dla dorosłych” – deklarowało to 8 proc. badanych.

Gimnazjaliści również najczęściej w czasie wolnym czytają literaturę fantastyczną dla nastoletnich czytelników (46 proc. czytających 15-latków). Najpoczytniejszy znów okazał się cykl powieści o Harrym Potterze (15 proc. czytała co najmniej jedną książkę z tej serii), który jest popularny zarówno wśród dziewcząt, jak i chłopców.

Druga odmiana tego typu literatury to powieści o wampirach, thrillery fantastyczno-romantyczne
z nastolatkami w rolach głównych. Warto zauważyć, że przy literaturze fantastycznej dla młodzieży pozostają przede wszystkim dziewczęta (53 proc.). Wprawdzie jeszcze wielu chłopców sięga po takie książki (37 proc.), ale już ponad 40 proc. z nich wybiera fantastykę przeznaczoną dla dorosłych odbiorców. Na bardziej dojrzałą fantastykę decyduje się co czwarta czytająca w wolnym czasie dziewczyna.
Gimnazjaliści częściej niż młodsi koledzy interesują się klasyką (13 proc.). Za to rzadziej czytają komiksy – deklaruje to ok. 5 proc. badanych.

prof krzysztof biedrztcki czytelnictwo1 male
Prof. Krzysztof Biedrzycki, lider Pracowni Języka Polskiego IBE

Lektury szkolne a lektury marzeń
Z deklaracji 12-latków wynika, że ponad połowa z nich przeczytała ostatnio omawianą lekturę w całości, co trzeciemu szóstoklasiście nie udało się przeczytać książki do końca, a 4 proc. przeczytało wyłącznie streszczenie. Uczniowie zaznaczali jednak, że posiłkują się streszczeniami lub poprzestają na czytaniu fragmentów głównie lektur ocenianych przez nich jako trudne.

Większość gimnazjalistów (76 proc.) zadeklarowała, że przeczytała co najmniej jedną lekturę szkolną
w III klasie gimnazjum. Dziewczęta były bardziej obowiązkowe (84 proc. przy 69 proc. chłopców).

12- i 15-latkowie najchętniej czytaliby w szkole powieści fantastyczno-przygodowe. Wymarzoną lekturą byłby cykl przygód o Harrym Potterze, zarówno dla chłopców, jak i dla dziewcząt. Chłopcy wskazywali też inne pozycje z fantastyki, w tym „Władcę Pierścieni” Tolkiena, a 12-latkowie „Opowieści z Narni” Lewisa. Dla dziewcząt atrakcyjną lekturą byłby cykl powieści Stephenie Meyer. Ważną wskazówką dla nauczycieli powinien być fakt, że są pozycje mniej chętnie czytane przez chłopców – przede wszystkim młodzieżowe powieści obyczajowe.

– Jeśli polecamy nastolatkom książki, starajmy się wskazać, dlaczego warto je przeczytać – radzi Zofia Zasacka. – Rozmawiajmy o tym z nimi. Warto dawać dzieciom książkowe prezenty, sprawdzając przedtem, czy odpowiadają ich zainteresowaniom. Częste wymiany opinii o czytanych lekturach, także naszych, pozwolą bliżej poznać siebie i nasze potrzeby czytelnicze oraz znaleźć miejsce na czytanie wśród codziennych zajęć. To nasz, rodziców i nauczycieli, przykład jako ludzi pożyczających i kupujących książki, czytających je w wolnych chwilach, jest ważnym wzorem dla dzieci i wskazówką, że czytanie może być atrakcyjnym zajęciem. Pomoc nauczyciela czy bibliotekarza w wyborze lektury staje się szczególnie ważna, gdy dziecku brakuje takiego wsparcia od rodziny.

Opisywane badanie to pierwsza okazja na obserwację praktyk czytelniczych uczniów szkoły podstawowej, natomiast czytanie 15-latków jest badane po raz trzeci. Widoczna jest spadkowa tendencja w aktywności czytelniczej w czasie wolnym gimnazjalistów, utrzymują się poprzednie zróżnicowania: dziewczynki chętniej, częściej i więcej czytają książek niż chłopcy, najmniej czytelników znajdziemy wśród chłopców mieszkających na wsi. Utrwala się duża poczytność literatury fantastycznej, i tej przygodowej, i poważniejszej, widoczna jest coraz lepsza orientacja nastoletnich czytelników
w aktualnych międzynarodowych hitach czytelniczych.

DO POBRANIA

Informacja prasowa
(docx, pdf)

Zdjęcia w dużej rozdzielczości:
1. Prelegenci na konferencji
(opis: Od lewej - dr Michał Sitek, zastępca dyrektora IBE ds. naukowych, prof. Krzysztof Biedrzycki, lider Pracowni Języka Polskiego IBE, dr Zofia Zasacka, autorka raportu z badania czytelnictwa, Pracownia Języka Polskiego IBE)
2. Dr Zofia Zasacka, Pracownia Języka Polskiego IBE
3. Prof. Krzysztof Biedrzycki, lider Pracowni Języka Polskiego IBE

Prezentacja dr Zofii Zasackiej na temat wyników badania
(pdf)

 Streszczenie raportu z Badania czytelnictwa dzieci i młodzieży
(pdf)

MEN
MRR
MNiSW
 
CKE
ORE
GUS
 
PTE
 
KIW
OSKKO
 
SIO/CIE
 
 
 COPYRIGHT ©  INSTYTUT BADAŃ EDUKACYJNYCH 2010-2012