Przygotowanie i wdrożenie zmian w systemie edukacji to duże przedsięwzięcie – projekt rozciągnięty w czasie. Tak jak nie da się zbudować domu bez projektu czy podróżować bez mapy, tak nie da się ocenić skuteczności edukacji, nie wiedząc, do czego ma ona prowadzić. Z drugiej strony nawet największą podróż rozpoczyna się od pierwszego kroku. Profil Absolwenta i Absolwentki stanowi punkt wyjścia, drogowskaz wskazujący kierunek całościowej i spójnej zmiany systemu edukacji w Polsce – w odpowiedzi na aktualne oraz przyszłe potrzeby kraju, świata, społeczeństwa i gospodarki. Profil opracowali nasi naukowcy na podstawie badań polskich i zagranicznych. Jest też efektem wielu rozmów z ekspertami z krajów, w których systemy edukacji są najbardziej efektywne. Po przygotowaniu wstępnego modelu Profilu, skonsultowaliśmy go ze środowiskiem edukacyjnym w Polsce. Dzięki tysiącom głosów mogliśmy dopasować Profil  do realiów i specyfiki polskiego systemu edukacji. Prezentowany dokument to efekt pracy tysięcy osób, którym na sercu leży dobro dzieci i jakość polskiej szkoły. Pobierz raport

W raporcie zebrano uwagi i głosy zebrane w ramach konsultacji społecznych wstępnego profilu absolwenta i absolwentki (PA) przygotowywanego przez Instytut Badań Edukacyjnych. Bazuje on na opiniach i uwagach indywidualnych, instytucjonalnych i środowiskowych, które zostały przesłane do IBE od 13 października 2024 r.  Uwagi i opinie dotyczyły nie tylko profilu absolwenta i absolwentki, ale również samego systemu edukacji. Podkreślono w nich m.in. wyjątkowość takiego profilu nie tylko w historii polskiej edukacji, ale też światowej. Wysoko oceniono wzajemne przenikanie się poszczególnych aspektów i części PA. Pojawiły się propozycje zmiany hierarchii celów, dodania do wartości m.in. troski i dbałości o dobro wspólne, postulaty wyposażenia profilu w słownik pojęć czy też przygotowania odrębnego profilu dla  dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.  Swoimi uwagami podzieli się nauczyciele, osoby i instytucje związane z edukacją, a także rodzice i sami uczniowie. Zachęcamy do zapoznania się z pełnym raportem.  Pobierz raport

Raport przedstawia kompetencje uczniów i absolwentów polskich szkół na podstawie wyników badań międzynarodowych oraz krajowych egzaminów. Wśród badanych umiejętności szczególne miejsce zajmują: rozumienie czytanego tekstu, umiejętności matematyczne i przyrodnicze oraz myślenie kreatywne, cyfrowe, finansowe, społeczne i obywatelskie. Badania międzynarodowe pozwalają na przyjrzenie się umiejętnościom polskich uczniów w szerszej perspektywie. Oprócz badań międzynarodowych w raporcie przedstawiono wybrane badania krajowe, które wskazują na poziom umiejętności polskich uczniów. Do analizy tych badań również wykorzystano ścieżkę podstawowych umiejętności kształconych w szkole, tj. umiejętności matematycznych i polonistycznych. W raporcie znalazło się także omówienie wyników egzaminu ósmoklasisty jako pierwszego i jedynego realizowanego w czasie nauki w szkole podstawowej. Pobierz raport

Raport omawia kwestię kompetencji absolwentów w dokumentach o charakterze strategicznym Unii Europejskiej i Polski, a także prezentuje wyniki analiz dotyczących tego zagadnienia. Analizie poddano następujące badania: PISA (Program Międzynarodowej Oceny Umiejętności Uczniów), PIRLS (Międzynarodowe Badanie Umiejętności Czytania), TIMSS (Międzynarodowe Badanie Wyników Nauczania Matematyki i Nauk Przyrodniczych), ICCS (Międzynarodowe Badanie Kompetencji Obywatelskich), ICILS (Międzynarodowe Badanie Kompetencji Komputerowych i Informacyjnych).  Raport jest również próbą odpowiedzi m.in. na pytanie o to, jak przełożyć poszczególne kompetencje na profile absolwentów polskich przedszkoli i szkół. Opanowanie podstawowych umiejętności, czyli rozumienia czytanego tekstu, umiejętności matematycznych i rozumowania w naukach przyrodniczych, ma decydujący wpływ na możliwość dalszego kształcenia się, a w konsekwencji na kształt społeczeństwa, w tym na produktywność i innowacyjność całej gospodarki. W raporcie jest mowa także o równie ważnych kompetencjach poznawczych, społecznych, cyfrowych i technicznych.  Pobierz raport

Raport przedstawia wyniki analizy podstaw programowych wychowania przedszkolnego i kształcenia ogólnego w szkole podstawowej. Pokazuje zmiany podstawy programowej na  przestrzeni ostatnich lat, jej obecną strukturę i tworzące ją zapisy, a także przedstawia wyniki porównania podstawy programowej z zestawem kompetencji kluczowych i przekrojowych ujętych w Zintegrowanej Strategii Umiejętności. Raport odpowiada m.in. na pytanie o kompetencje absolwentów poszczególnych etapów edukacyjnych: przedszkola oraz klas III i VIII szkoły podstawowej. Wskazuje również, które z tych kompetencji – w opinii nauczycieli oraz rodziców dzieci i młodzieży – wymagają więcej uwagi i wzmocnienia. W rekomendacjach i wnioskach chodzi nie tylko o lepsze przygotowanie absolwentów szkół do życia w złożonym i dynamicznie zmieniającym się współczesnym świecie, lecz także o lepszą efektywność nauki i bardziej płynne przechodzenie z jednego etapu edukacyjnego do kolejnego. Pobierz raport

Raport podsumowuje konsultacje społeczne dotyczące projektu profilu absolwenta i absolwentki etapu przedszkola i szkoły podstawowej, które trwały od 27 września do 31 października 2024 r. W konsultacjach wzięło udział ok. 2900 osób, co przełożyło się na bardzo bogaty materiał do analizy. Konsultacje prowadził Instytut Badań Edukacyjnych, którego eksperci i ekspertki przygotowali ten dokument na zlecenie Ministerstwa Edukacji Narodowej. Realizatorem procesu była Fundacja Stocznia.  W raporcie omówiono kontekst i wyzwania całego procesu konsultacyjnego oraz przedstawiono przebieg konsultacji. Oprócz ogólnych uwag dotyczących profilu absolwenta i absolwentki oraz perspektyw jego wdrażania raport zawiera szczegółowe uwagi do poszczególnych wymiarów profilu, takich jak:  wartości, kompetencje, obszary kształcenia, sprawczość. Pobierz raport

Profil absolwenta jest opisem umiejętności każdego ucznia na koniec danego etapu edukacyjnego, niezbędnych do dalszego rozwoju edukacyjnego, osobistego i zawodowego. Profil będzie zawierał kluczowe kompetencje, z którymi dziecko/uczeń ukończy edukację w przedszkolu, szkole podstawowej i ponadpodstawowej. Optymalnie dobrany ich zestaw ma w przyszłości umożliwić Państwa uczniom i wychowankom osiągnięcie sukcesu w życiu zawodowym i osobistym. Jak będą opracowane profile absolwenta? Prace nad profilem absolwenta, zainicjowane w Instytucie Badań Edukacyjnych (IBE), prowadzone są w oparciu o badania naukowe, analizy, raporty i doświadczenia z wybranych krajów, będących liderami w obszarze edukacji. Zaplanowane działania są punktem wyjścia do wprowadzenia istotnych zmian w polskim systemie oświaty.  Ważne jest nas, aby w te prace zaangażować nauczycieli, dyrektorów szkół i środowisko edukacyjne i oświatowe, ponieważ bardzo zależy nam na budowaniu profili absolwentów w oparciu o Państwa doświadczenie, komentarze, opinie i wskazówki. Ministerstwu Edukacji Narodowej i ekspertom IBE zależy na tym, aby Państwo - jako Nauczyciele - zaangażowali się w prace przy tworzeniu profili absolwenta w czasie spotkań, debat oraz szeroko prowadzonych konsultacji społecznych, w czasie których, każdy zainteresowany może zabrać głos i wyrazić swoje zdanie. Zgromadzone opinie Rodziców, Nauczycieli i szeroko pojętych środowisk edukacyjno-oświatowych będą wykorzystane przy wypracowaniu optymalnego zestawu umiejętności dzieci i uczniów kończących kolejne etapy kształcenia.  Ulotka do pobrania

Rodzicu - Twój głos jest ważny! Ministerstwu Edukacji Narodowej i ekspertom IBE zależy na tym, aby Państwo - jako Rodzice - zaangażowali się w prace przy tworzeniu  profili absolwenta w czasie spotkań, debat oraz szeroko prowadzonych konsultacji społecznych, w czasie których, każdy zainteresowany może zabrać głos i wyrazić swoje zdanie.  Zgromadzone opinie Rodziców, Nauczycieli i szeroko pojętych środowisk edukacyjno-oświatowych będą wykorzystane przy wypracowaniu  optymalnego zestawu umiejętności dzieci i uczniów kończących kolejne etapy kształcenia.  Przeprowadzone analizy, badania i zebrane opinie opinie zostaną uwzględnione przy wypracowaniu rekomendacji/wytycznych do zmian w podstawach programowych, dzięki czemu będą one w większym stopniu odpowiadać potrzebom  dzieci/uczniów i wyzwaniom kompetencyjnym XXI wieku. Czym jest profil absolwenta? Profil absolwenta jest opisem umiejętności każdego ucznia na koniec danego etapu edukacyjnego niezbędnych do dalszego rozwoju edukacyjnego, osobistego i zawodowego. Profil będzie zawierał kluczowe kompetencje, z którymi dziecko/uczeń ukończy edukację w przedszkolu, szkole podstawowej i ponadpodstawowej. Odpowiednio/optymalnie dobrany ich zestaw ma w przyszłości umożliwić Państwa dziecku osiągnięcie sukcesu w życiu zawodowym i osobistym. Jak będą opracowane profile absolwenta? Prace nad profilem absolwenta, zainicjowane w Instytucie Badań Edukacyjnych (IBE), prowadzone są w oparciu o badania naukowe, analizy, raporty i doświadczenia z wybranych krajów, będących liderami w obszarze edukacji. Zaplanowane działania są punktem wyjścia do wprowadzenia istotnych zmian w polskim systemie oświaty.  Ulotka do pobrania

W ramach prac naszego zespołu, niezwykle ważną częścią jest opinia i zdanie, dzieci i uczniów. Przygotowaliśmy inspirujący i kreatywny sposób na zebranie informacji, jak dzieci, uczniowie postrzegają szkołę marzeń, jakie mają super moce, co lubią w szkole i poza nią robić. Ulotka skierowana jest do dwóch grup. Jedna strona jest przeznaczona dla dzieci kończących przedszkole i klas I-III, druga strona ulotki dla starszych uczniów, klas IV-VIII. Mogą Państwo wspólnie z dziećmi wypełnić tę kartę, odpowiedzieć na pytania i porozmawiać z nimi o szkole marzeń. W przypadku najmłodszych dzieci, Państwa pociechy mogą przygotować pracę plastyczną, plastyczno - techniczną i w ten sposób opowiedzieć nam o szkole marzeń, w której pokażą nam siebie. Będzie nam niezwykle miło, jeśli będą chcieli się Państwo podzielić z nami, ich autorskimi dziełami:  rysunkiem, wyklejanką, czy odpowiedziami na pytania. Jak przesłać prace dzieci/ uczniów? W przypadku pracy plastycznej prosimy o zrobienie zdjęcia pracy dziecka, wypełnienie formularza zgłoszeniowego i wysłanie do nas.  Formularz dla rodzica - praca dziecka |  Formularz dla rodzica - wypowiedź ucznia W przypadku ulotki skierowanej do uczniów klas IV-VIII, prosimy, aby wspólnie z dzieckiem wejść na formularz i udzielić odpowiedzi na pytania, które widzicie na ulotce. Po udzieleniu odpowiedzi, za Twoją zgodą drogi rodzicu, wyślijcie je do nas. Ulotka do pobrania

Analizom poddano systemy edukacyjne 35 krajów OECD: Australii, Austrii, Belgii, Chile, Czech, Danii, Estonii, Finlandii, Francji, Grecji, Hiszpanii, Holandii, Irlandii, Islandii, Izraela, Japonii, Kanady, Republiki Korei, Litwy, Łotwy, Luksemburgu, Meksyku, Niemiec, Norwegii, Nowej Zelandii, Portugalii, Słowacji, Słowenii, Stanów Zjednoczonych, Szwajcarii, Szwecji, Turcji, Węgier, Wielkiej Brytanii i Włoch. W materiale nie uwzględniono Kolumbii i Kostaryki, które dołączyły do OECD odpowiednia w 2020 i 2021 roku. W pierwszej części opracowania znajduje się syntetyczne zestawienie najważniejszych informacji i wniosków dotyczących organizacji i budowy podstaw edukacji w tych krajach. W drugiej części sytuacja edukacyjna każdego kraju została bardziej szczegółowo omówiona z uwzględnieniem takich zagadnień jak obowiązek szkolny, wczesna opieka i edukacja dzieci, system egzaminacyjny, podstawy i wytyczne kształcenia, uwzględnianie specjalnych potrzeb edukacyjnych. Przedstawiony materiał jest jednym z elementów analiz, systemów edukacyjnych i rozwiązań funkcjonujących na świecie, które są wspierają przygotowanie profilu absolwenta polskiej szkoły. Materiał do pobrania